pp-opis.txt PP 4.x SYSTEM ZARZADZANIA PRODUKCJA (WYROBY ZLOZONE, KALKULACJE, ZLECENIA) ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ DOKUMENTACJA UZYTKOWA ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ NOTE: System PP pracuje tylko w Trawers 4.x. 1. WSTEP .................................................. 2. INFORMACJE O SYSTEMIE .................................. 2.1 Ogolny opis systemu i przeplyw danych w systemie ... 2.2 Powiazanie z innymi systemami ...................... 2.2.1 Powiazanie z MG (systemem obslugi magazynu) 2.2.2 Powiazanie z NA (systemem obslugi sprzedazy) 2.3 Lista funkcji systemu .............................. 3. INSTALOWANIE SYSTEMU ................................... 4. PRZYGOTOWANIE SYSTEMU DO EKSPLOATACJI .................. 5. EKSPLOATACJA SYSTEMU ................................... 5.1 Struktura produktu zlozonego ........................ 5.1.1 Definiowanie struktury produktu zlozonego ....... 5.1.2 Zmiany globalne (usuwanie, wymiana) ............. 5.1.3 Zestawienia ..................................... 5.2 Zlecenia produkcyjne ................................ 5.2.1 Karta zlecenia produkcyjnego .................... 5.2.2 Cykl przetwarzania zlecen ....................... 5.2.3 Zestawienia w module zlecen ..................... 5.2.4 Kalkulacja kosztow zlecen ....................... 5.3 Tabele narzutow kosztow ............................. 6. Wykorzystanie metody kalkulacji podzialowej kosztow w PP ---------------------------------------------------------------- 1. WSTEP ~~~~~~~~ W tej dokumentacji opisany jest sposob eksploatacji systemu. 2. INFORMACJE O SYSTEMIE ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 2.1. Ogolny opis systemu i przeplyw danych w systemie ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ W firmach produkcyjnych, waznym obszarem informatyzacji jest zarzadzanie produkcja - przygotowanie, planowanie, sterowanie, kontrolowanie i rozliczanie produkcji. Fragmentem tego obszaru jest przygotowanie produkcji, do ktorego zaliczymy obsluge struktury produktu i obsluge zlecen produkcyjnych. System PP wspomaga komputerowo nastepujace procesy: - przygotowanie produkcji - definiowanie struktury produktow zlozonych z zespolow i czesci - kalkulacje kosztow produktow zlozonych, - planowanie produkcji - sprawdzanie dostepnosci komponentow w magazynie, emitowanie dokumentow pobrania komponentow, rezerwowanie komponentow w magazynie - operacje przychodu do magazynu produktow gotowych z automatycznym rozchodem komponentow Przeplyw danych w systemie ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ ÚÄÂÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ ÚÄÂÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ ³ ³ Struktury produktow (PP) ³ ³ Kartoteka magazynowa (MG) ÀÄÁÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ ÀÄÁÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ o ^ - informacje o produktach | informacja | i komponentach | o strukturze | - rezerwowanie komponentow do | produktu | produkcji | | - zapisywanie inf. o produktach | o---------------o zleconych do produkcji V V - przychody produktow i rozchody Zdarzenia * rejestrowanie zlecen komponentow -----------> * otwieranie zlecen gospodarcze * anulowanie zlecen * zamykanie zlecen ^ | - dopisanie zlecenia | - zmiana statusu zlecenia | - aktualizacja danych o kosztach normatywnych | i ilosci zleconej do produkcji V ÚÄÂÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ ³ ³ Kartoteka zlecen (AD) ÀÄÁÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ V Informacje o zleceniach Zestawienia dla wydzialu produkcyjnego Dostepnosc komponentow do produkcji Kalkulacja kosztow produkcji 2.2 Powiazanie z innymi systemami ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ ÚÄÂÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ ÚÄÂÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ ³ ³ Struktury produktow (PP) ³ ³ Kartoteka magazynowa (MG) ÀÄÁÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ ÀÄÁÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ ^ ^ ³ ÉÍÍÍÍÍÍÍÍÍ» ³ informacje o wyrobach, ÀÄÄÄÄ > º PP ºÄÄÄÄÄÄÄÄÙ zespolach i czesciach ÈÍÍÍÍÍÍÍÍͼ <ÄÙ ³ ÚÄÂÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ ³ ÚÄÂÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ ³ ³ Kartot.zlecen (AD) ÀÄÄÄÄÄÄÄÄ > ³ ³ Dokumenty mag. (MG) ÀÄÁÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ ÀÄÁÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄÄ - rejestrowanie zlecen - operacje przychodu produktu - otwieranie zlecen - operacje rozchodu komponentow - anulowanie zlecen - zamykanie zlecen ^ ÉÍÍÍÍÍÍÍÍÍ» ³ informacje o odbiorcach w NA º NA ºÄÄÙ informacje o zamowieniach w NA ÈÍÍÍÍÍÍÍÍͼ 2.2.1 PP a MG (System gospodarki magazynowej) ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ Ogolnie: powiazanie PP i MG jest oparte o nastepujace zasady: - System PP wie, ze pracuje z MG i w tabeli zainstalowanych systemow w AD musi znajdowac sie system MG. - MG nie zdaje sobie sprawy z tego, ze istnieje PP i funkcje wykonywane w MG nie zaleza od istnienia PP i danych w nim zgromadzonych. Np. mozna usunac z kartoteki magazynowej komponent uzywany w PP. To PP jest odpowiedzialny za kontrole, czy komponent jest w kartotece. 1. PP wykorzystuje informacje o Wyrobach, Zespolach i Czesciach z kartoteki magazynowej systemu MG: - do budowania struktury produktu - do obliczania kosztow produktu - do badania dostepnosci komponentow do wyprodukowania oczekiwanej (zamowionej, planowanej) ilosc produktow - do tworzenia dokumentacji produkcyjnej (kart limitowych, dokumentow RW itp.) 2. PP aktualizuje zbiory MG: a) podczas otwierania i anulowania zlecenia: - w kartotece magazynowej pola: "ilosc zamowiona" (zlecona) i "ilosc zarezerwowana", b) podczas zamykania zlecenia: - w kartotece magazynowej pola: "ilosc zamowiona" (zlecona), "ilosc zarezerwowana" i "ilosc w magazynie", - w zbiorze dokumentow - zapis dokumentow przychodu i rozchodu - w zbiorze zuzycia na zlecenia - zwiekszenie ilosci i wartosci komponentow rozchodowanych na zlecenie (Nie przewiduje sie operacji odwrotnej do zamkniecia zlecenia tj. zwrot z magazynu wyrobu gotowego i zwrot do magazynu komponentow. Jezeli wyrob jest "dekomponowany" na czesci, to zwroty mozna wykonac bezposrednio w MG) Szczegolowy opis operacji, patrz: Cykl przetwarzania zlecen Uwaga! W tej wersji systemu nie przewiduje sie "rozciagnietego w czasie" ewidencjonowania rozchodu komponentow. Tj. system nie zapamietuje ilosci zadysponowanej do rozchodu, aby potem rejestrowac kolejno pobierane komponenty z mozliwoscia porownania: zadysponowano <-> pobrano. Takie rozwiazanie wymagaloby odrebnej ewidencji komponentow zadysponowanych do zuzycia na zlecenie. Dlatego operacje magazynowe (przychod wyrobu i rozchod komponentow) wykonywane podczas zamykania zlecenia dotycza calej struktury. Mozna wykonac nastepujace operacje: a) jednoczesny przychod produktu (wyrobu gotowego) i rozchod wszystkich jego komponentow (materialow) b) tylko rozchod komponentow, a pozniej bezposrednio w MG, mozna wykonac przychod, np. gdy obliczymy techniczny koszt wytworzenia wyrobu. 2.2.2 Powiazanie z NA (System sprzedazy) ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ Jezeli jest zainstalowany system NA, to podczas rejestrowania zlecenia mozna: - wybrac symbol odbiorcy z kartoteki odbiorcow w NA - wybrac symbol zamowienia odbiorcy ze zbioru zamowien w NA 2.3 Lista funkcji systemu ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 1. Struktury 1.1 Definiowanie 1.2 Korekta wszystkich struktur Usuwanie komponentu Zamiana komponentu 1.3 Zestawienia Komponenty produktu (rozwiniecie) Uzycie w produktach (zwiniecie) 2. Zlecenia 2.1 Zlecenia 2.2 Otwieranie 2.3 Anulowanie 2.4 Zamykanie 2.5 Usuwanie 2.6 Harmonogram zlecen 2.7 Zestawienia Stan realizacji zlecen Deficyt komponentow Zlecenia z deficytem komponentow Karta limitowa zlecenia Dokumenty rozchodu dla produktu Lista komponentow produktu 2.8 Re-kalkulacja kosztow zlecen 3. Tabele 3.1 Narzuty kosztow 4. Pomocnicze 4.1 Notatki 4.2 Gospodarka zbiorami Indeksowanie Przegladanie wydrukow 4.3 Parametry firmy Dopisywanie Korekta Przegladanie 4.4 Parametry systemu Hasla Uprawnienia Kolory ekranu Polskie litery 3. INSTALOWANIE SYSTEMU ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ System jest zawarty w pakiecie TRAWERS i nie wymaga odrebnego instalowania. Musi sie znajdowac w zakupionej konfiguracji. 4. PRZYGOTOWANIE SYSTEMU DO EKSPLOATACJI ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ Nalezy dopisac system PP do tabeli zainstalowanych systemow w AD oraz utworzyc puste zbiory danych w PP/Pomocnicze/Gospodarka zbiorami. Nastepnie nalezy ustalic parametry firmy w module "Pomocnicze" w sytemie PP. Podajemy: - Cena (koszt) roboczogodziny w PLN usredniony koszt roboczogodziny; jest konieczny do wyliczania kosztow robocizny zlecenia - Nr kalendarza Wybieramy jeden z kalendarzy, zdefiniowany w AD, w ktorym oznaczylismy dni wolne od pracy w naszej firmie. System PP siegnie do tego kalendarza podczas prezentacji harmonogramu zlecen. Kolejnym krokiem jest utworzenie w MG kart magazynowych dla wyrobow i komponentow (wyrobow, zespolow i czesci). Z punktu widzenia PP w karcie magazynowej znajduja sie trzy wazne informacje: (1) rodzaj materialu - w PP wykorzystuje sie tylko 3 rodzaje (w MG jest wiecej): Wyrob, Zespol i Czesc. Nalezy pamietac, ze strukture mozna definiowac tylko dla Wyrobow i Zespolow, a wiec jesli wiemy, ze wprowadzany przez nas material jest produktem zlozonym to nalezy wybrac jako rodzaj Zespol lub Wyrob. Jesli wybierzemy cos innego to nie bedzie mozna w PP zdefiniowac struktury dla tego produktu (2) ilosc roboczogodzin - czas pracy konieczny do wyprodukowania danego materialu; jest wykorzystawana przy obliczaniu kosztow robocizny zlecenia (3) cena normatywna - cena materialu dla celow kalkulacji kosztow materialow zlecenia Ostatnim krokiem jest zdefiniowanie struktur produktow wykonywanych w przedsiebiorstwie. Struktury mozna definiowac w miare potrzeb, juz podczas dalszej eksploatacji systemu. 5. EKSPLOATACJA SYSTEMU ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 5.1 Struktura produktu ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ Produkt zlozony jest z wielu komponentow (czesci). Wchodza one do wyrobu na roznych poziomach montazu. Struktura produktu, to definicje elementow skladowych, z okresleniem poziomu, na ktorym wchodza do wyrobu. Strukture produktu przedstawia sie najczesciej w postaci tabelarycznej, tzw. tabulogramow rozwiniec. Strukture mozna takze przedstawic w postaci graficznej - w postaci drzewa struktury lub obrazow rzeczywistych elementow skladowych, wykorzystujac systemy CAD. Opis struktury produktu nazywa sie takze: lista czesci skladowych, specyfikacja czesci i zespolow na wyrob itp. Komponentami produktu moga byc elementarne czesci (materialy), ale takze zespoly zbudowane z innych czesci. Zespoly moga byc takze gotowymi wyrobami, tzn. dla nich takze mozna inicjowac procesy produkcyjne - otwierac zlecenia. Informacje o wyrobach, zespolach i czesciach zapisane sa w kartotece magazynowej i odpowiednio wyroznione: W - Wyrob, Z - Zespol, C - Czesc elementarna. Opis struktury znajduje sie w Kartotece struktury. Np. komputer moze sie skladac z monitora, jednostki centralnej, klawiatury i myszy. Klawiatura z kolei to: pokrywa gorna, pokrywa dolna, klawisze, kabel i sruby. Rysunek przedstawia "drzewiasta" strukture produktu: KOMPUTER o o------------------o----o------o-------------------o | | | | o o o o MONITOR JED.CENTR. MYSZ KLAWIATURA o o -------- o----o-----o-----o------o ........ OB.1 OB.2 KABEL SRUBY KLAWISZE 5.1.1 Definiowanie struktury produktu ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ Definiowanie i zmiany struktury odbywaja sie podczas dialogu na ekranie. Mozna dodawac i usuwac komponenty. Mozna zmieniac ilosci komponentow i opisy. Mozna kopiowac jedna strukture do innej, aby przyspieszyc proces definiowania. Mozna zastepowac komponenty wystepujace w wielu strukturach innymi komponentami. Podajemy: - identyfikator (magazyn+grupa+indeks) produktu nadrzednego: Produktem nadrzednym moze byc: Wyrob (W) Zespol (Z) - identyfikator (magazyn+grupa+indeks) produktu podrzednego: * dla Wyrobu: Zespol(Z) lub Czesc (C) * dla Zespolu: Czesc (C) ----------------------------- Dopuszczalne uklady struktur: ----------------------------- Wyrob --> Zespol --> Czesc --> Czesc Zespol --> Czesc - Dla kazdego produktu podrzednego podajemy: - ilosc komponentow niezbedna do wytworzenia jednostki produktu. (ilosc w jednostkach miary technicznej - Jmt) Jest to ilosc komponentow uzytecznie wykorzystanych przy wytworzeniu produktu (normatywne zuzycie netto). Jest to ilosc netto - bez uwzglednienia odpadow i strat. Jezeli podczas produkcji moga powstac straty lub odpady, to podajemy nastepne pole: - procentowy wskaznik odpadow (strat) powstajacych w procesie produkcji Ilosc netto * % odpadow = ilosc brutto, czyli ilosc jaka jest potrzebna do wytworzenia, z uwzglednieniem odpadow. Wskaznik jest uwzgledniany podczas obliczania zapotrzebowania na komponenty. Zapotrzebowanie obliczamy wg ilosci brutto. - okres od.. do.. obowiazywania data od kiedy.. do kiedy.. komponent nalezy do struktury. Podczas tworzenia wszelkich rozwiniec, kryterium wyboru jest nie tylko numer komponentu lecz takze data. ("Struktura w dniu ...") Zawsze, kiedy chcemy poznac komponenty produktu - musimy podac date dla ktorej chcemy znac strukture. Mozemy pozostawic niewypelnione. - nr operacji, w ktorej komponent bedzie wykorzystany w procesie produkcji. Pole moze pozostac niewypelnione. - dodatkowy opis (notatka) zawierajacy wiecej informacji o komponencie, np. opis dla montera, opis taki mozna umiescic w dokumentacji przekazywanej "na warsztat". Wydruk dodatkowego opisu jest opcjonalny. 5.1.2 Zmiany globalne (korekta wszystkich struktur) ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ Usuwanie wskazanego komponentu z wielu struktur ----------------------------------------------- - podajemy jaki komponent chcemy usunac - podajemy produkty (zakres), z ktorych chcemy usunac komponenty Wymiana wskazanego komponentu w wielu strukturach ------------------------------------------------- - podajemy jaki komponent chcemy usunac - podajemy jaki komponent chcemy wstawic na jego miejsce system moze podpowiedziec zamienniki zapisane w karcie magazynowej dla danego komponentu (obecnie nie podpowiada) - podajemy produkty (zakres) dla ktorych chcemy wykonac podane operacje System: - kontroluje: mozna wymienic komponent na inny komponent (Zespol lub Czesc) W Wyrobie -> Zespol lub Czesc (Zespol, Czesc mozna wymienic na Zespol, Czesc) W Zespole -> Czesc (Czesc mozna wymienic na Czesc) Uwaga! Nie mozemy zmienic jednego komponentu na inny, gdy komponent zamieniany zostal usuniety z kartoteki magazynowej. 5.1.3 Zestawienia ~~~~~~~~~~~~~~~~~ - Komponenty produktu (rozwiniecie) - Jednopoziomowe przedstawia komponenty wskazanego(ych) produktow tylko na jednym poziomie, tzn. jezeli komponent sam jest zlozony, to nie jest to przedstawiane. Zestawienie podaje: * identyfikacje produktu (wyrobu lub zespolu): rodzaj, magazyn, grupa, indeks, nazwa,jmt * identyfikacje komponentu (zespolu lub czesci): rodzaj, magazyn, grupa, indeks, nazwa, % brakow, nr operacji, jmt, ilosc (ilosc komponentu dla wytworzenia jednostki produktu) - Dwupoziomowe przedstawia komponenty wskazanego(ych) produktow na dwoch poziomach, tzn. jezeli komponent sam jest zlozony, to podawane sa takze jego czesci. Zestawienie podaje: * identyfikacje wyrobu * identyfikacje komponentu i dane o strukturze - Zastosowanie komponentow w produktach (zwiniecie) ("where used") tj. w jakich elementach nadrzednych wystepuje dany element - Jednopoziomowe przedstawia produkty (wyroby i zespoly) w ktorych znajduja sie wskazane komponenty - tylko jeden poziom nizej, - Dwupoziomowe jak wyzej, lecz dwa poziomy - tylko ilosci (program wyswietla ile razy wystepuje dany element w elementach nadrzednych). Podobne do "zwiniecia", lecz bez listy elementow nadrzednych (tylko ilosc wystapien). Zestawienie przydatne np. gdyz zamierzamy wymienic komponent i chcemy wiedziec jak on czesto wystepuje w produktach. 5.2 Zlecenia produkcyjne ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ Modul zlecen umozliwia: - ewidencjonowanie planowanych procesow produkcyjnych - rezerwowanie w kartotece magazynowej komponentow niezbednych dla wytworzenia produktow objetych zleceniem, - informowanie o wystepujacych niedoborach komponentow - automatyczne rozchodowywanie komponentow z magazynu i przychodowywanie wyrobow do magazynu 5.2.1 Karta zlecenia produkcyjnego ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ Zlecenia sluza do wyodrebnienia procesow produkcyjnych. Wyodrebnienie moze miec rozne cele, np. ustalenie kosztow ponoszonych na produkcje wyrobu, ustalenie dochodu uzyskanego z produkcji grupy wyrobow. Informacje o zleceniu zapisujemy w karcie zlecenia, ktora zawiera: * informacje ogolne - numer i nazwa zlecenia - data zarejestrowania zlecenia - planowana data rozpoczecia - planowany termin wykonania - jednostka i komorka organizacyjna (wybor z tabel) - kto wystawil (operator, planista) - dodatkowe uwagi (notes) - status zlecenia (nowe - zarejestrowane, otwarte, zamkniete) * informacje o odbiorcy (zleceniodawcy) - symbol odbiorcy (z NA - jezeli jest zainstalowany) - nr zamowienia odbiorcy (z NA - jezeli jest zainstalowany) - data zamowienia - cena sprzedazy * informacje o produkcie (wyrobie) - identyfikacja produktu (wyrobu) - magazyn, grupa, indeks - ilosc zlecona do produkcji - ilosc wyprodukowana * informacje o normatywnych kosztach wytworzenia: 1. koszty bezposrednie, w rozbiciu na: - materialy (cena normatywna komponentu * ilosc brutto) - robocizna (ilosc roboczogodzin * cena roboczogodziny) - koszty dodatkowe wprowadzane podczas rejestrowania zlecenia 2. narzuty 1 i narzuty 2 na koszty bezposrednie, wg tabeli narzutow. System zapamietuje wyliczone koszty normatywne. Jezeli zmienia sie wielkosci skladnikow kosztow, np. zmieni sie cena roboczogodziny lub zmieni sie struktura produktu, to nalezy przeliczyc koszty - funkcja: Re-kalkulacja kosztow zlecen. 5.2.2 Cykl przetwarzania zlecen ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ Zlecenie moze znajdowac sie na jednym z 4 etapow. Etap ten okreslony jest poprzez status zlecenia. N (Nowe) = zarejestrowane O = otwarte A = anulowane Z = zamkniete. * Rejestrowanie zlecenia Wypelnianie karty zlecenia. Zlecenie zarejestrowane (N), to jakby zlecenie probne, gdyz mozna obliczyc koszty produkcji lecz w kazdej chwili je usunac lub zmienic. Rejestracja zlecenia nie wplywa na stany w magazynie. * Otwieranie zlecenia Otwieramy zlecenie, ktore wczesniej zostalo zarejestrowane. Wprowadzamy ilosc zlecona do produkcji i date otwarcia. Status zlecenia zmienia sie na (O). - powoduje zarezerwowanie komponentow w magazynie - mozna anulowac i wtedy nastepuje 'odrezerwowanie' - mozna drukowac rozne zestawienia dotyczace zwiazkow: zlecenia <-> magazyn, np. wykaz komponentow brakujacych w magazynie, wykaz zlecen, ktore nie moga zostac zamkniete z powodu deficytu komponentow w magazynie - "ilosc zarezerwowana" - zwiekszenie o ilosc danego komponentu (zespolu lub czesci) dla komponentow produktu - "ilosc zamowiona" - zwiekszenie o ilosc zlecona do produkcji Uwaga! Jezeli otwieramy zlecenie na wyrob, w sklad ktorego wchodza zespoly, to system zwieksza "ilosc zamowiona" zarowno wyrobu jak i zespolu i jednoczesnie dla zespolu zwieksza "ilosc zarezerwowana". Przyklad: Komputer sklada sie z: monitor (C) - szt. 1 klawiatura (C) - szt. 1 jednostka centralna (Z) - szt. 1 (zbudowana z:) plyta glowna (C) - szt. 1 zasilacz (C) - szt. 1 Przed otwarciem zlecenia: ------------------------- Ilosc Ilosc Ilosc w magazynie zamowiona zarezerwowana komputer 0 0 0 monitor 10 0 0 jednostka centr. 0 0 0 plyta glowna 10 0 0 zasilacz 10 0 0 Chcemy wyprodukowac 5 komputerow - mamy wystarczajaca ilosc komponentow. Otwieramy zlecenie na produkcje 5 komputerow. Po otwarciu zlecenia: --------------------- Ilosc Ilosc Ilosc w magazynie zamowiona zarezerwowana Niedobor komputer 0 5 0 monitor 10 0 5 jednostka centr. 0 5 5 ? plyta glowna 10 0 5 zasilacz 10 0 5 Zlecenia otwarte nie podlegaja korekcie ani nie moga byc usuwane. Jesli chcemy skorygowac zlecenie to nalezy je anulowac i wprowadzic jeszcze raz. * Anulowanie zlecenia Anulowac mozemy zlecenie otwarte (O). Podajemy ilosc wyprodukowana (normalnie podajemy 0) i date anulowania zlecenia. Data anulowania musi byc wieksza od daty otwarcia i nie moze przypadac na dzien wolny od pracy (zaznaczony w kalendarzu jako wolny). Status zlecenia zmienia sie na (A). Anulowanie zlecenia powoduje zmiany w karcie magazynowej - odwrotne do tych, ktore wykonano podczas otwierania zlecenia. - gdy podamy ilosc dotychczas wyprodukowna, to anulowanie ma taki sam przebieg jak zamykanie zlecenia - gdy podamy 0, jako ilosc dotychczas wyprodukowana, to nastepuje anulowanie zmian wprowadzonych podczas otwierania zlecenia (patrz tez uwagi wyzej, dot. powiazania PP z MG. - zmniejszenie: "ilosc zarezerwowana" dla komponentow - zmniejszenie: "ilosc zamowiona" dla produktu, * Zamykanie zlecenia Zamknac mozemy zlecenie otwarte (O). Status zlecenia zmienia sie na (Z). Podajemy ilosc wyprodukowana (moze byc = 0) i date zamkniecia. Data zamkniecia musi byc wieksza od daty otwarcia i nie moze przypadac na dzien wolny od pracy (zaznaczony w kalendarzu jako wolny). Mamy mozliwosc przeliczenia kosztow normatywnych materialow i robocizny oraz zmiany tabeli narzutow. Wyliczany jest koszt calego zlecenia i koszt jednostkowy. Jest to podstawa dla wyceny dokumentu przychodu. Podajemy symbole operacji dla operacji przychodu i rozchodu. dwa warianty: - jednoczesny przychod produktu wytworzonego do magazynu i rozchod komponentow, - oddzielnie: przychod produktu wytworzonego do magazynu i oddzielnie rozchod komponentow, - zmniejszenie: "ilosc zarezerwowana" dla komponentow - zmniejszenie: "ilosc zamowiona" dla produktu - zmniejszenie: "ilosc w magazynie" dla komponentow - zwiekszenie: "ilosc w magazynie" dla produktu + system tworzy dokumenty przychodu dla produktu i dokumenty rozchodu dla komponentow. (Operacje magazynowe powoduja tworzenie polecen ksiegowania z dekretacjami ustalonymi w Tabeli Symboli Operacji. Dla Przychodu: DDDDDD, MM, GG, XX Dla Rozchodu: OOOOOO, MM, GG, XX, ZZZZZZ, JJ, KK Jezeli przychodowujemy Wyrob, w sklad ktorego wchodza komponenty, to tworzone sa dokumenty rozchodu dla komponentow. Komponentami moga byc Czesci i Zespoly. Jezeli wyrob zawiera zespoly, to rozchod zespolow odbywa sie zgodnie z zasada, ktora jest podana w opisie zamkniecia zlecenia. Po zamknieciu zlecenia: (wyprodukowano 5 komputerow) ----------------------- Ilosc Ilosc Ilosc w magazynie zamowiona zarezerwowana komputer 5 0 0 monitor 5 0 0 jednostka centr. 0 0 0 plyta glowna 5 0 0 zasilacz 5 0 0 Uwaga1. Przy zamknieciu zlecenia - ilosc w magazynie jednostek centralnych nie zmieni sie, gdyz jest to zespol, ktory nie jest przychodowywany do magazynu. Uwaga2. Jezeli w chwili zamkniecia zlecenia w magazynie mamy dostateczna ilosc zespolow (tu: jednostek centralnych), to system rozchodowuje zespoly, a nie czesci. Ogolnie: o tym, ktore komponenty (zespoly czy czesci) beda rozchodowane, decyduje stan w magazynie w chwili zamkniecia zlecenia. Mozliwe sa trzy przypadki: - rozchodowane sa tylko zespoly - rozchodowane sa tylko czesci - rozchodowana sa zespoly (tyle ile jest w magazynie) i czesci (reszta) Koszty wytworzenia sa takie same we wszystkich przypadkach. Uwaga. Operacje rozchodu komponentow wykonaja sie, gdy bedzie wystarczajaca ilosc w magazynie. PP sprawdza sie czy sa wszystkie komponenty, jezeli nie ma, to w raporcie pojawia sie komunikat "Niedostateczna ilosc komponentow". - w zbiorze zuzycia na zlecenia - nastepuje zwiekszenie ilosci i wartosci komponentow rozchodowanych na zlecenie (Nie przewiduje sie operacji odwrotnej do zamkniecia zlecenia tj. zwrot z magazynu wyrobu gotowego i zwrot do magazynu komponentow. Jezeli wyrob jest "dekomponowany" na czesci, to zwroty mozna wykonac bezposrednio w MG) Patrz: aktualizacja zbiorow MG podczas obslugi zlecen - tekst wyzej 5.2.3 Zestawienia w module zlecen ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ * Zestawienie komponentow brakujacych dla realizacji zlecen otwartych (Niedobor komponentow dla realizacji zlecen), (Deficyt komponentow) - ujac zespoly - nie ujmowac zespolow Zestawienie daje odpowiedz na pytanie: Jakich komponentow brakuje dla realizacji otwartych zlecen? Co to oznacza, ze brakuje komponentow? Komponentow brakuje wtedy, gdy potrzeby > zapas, gdzie: potrzeby - ilosc zarezerwowana zapas - ilosc w magazynie czyli, niedobor = ilosc zarezerwowana - ilosc w magazynie * Zestawienie zlecen, dla ktorych brakuje komponentow. Zestawienie daje odpowiedz na pytanie: Jakie sa otwarte zlecenia, dla ktorych brakuje komponentow w magazynie. * Zestawienie komponentow dla otwartych zlecen (dokumentacja produkcyjna) (informacja dla dzialow produkcyjnych, co nalezy pobrac) a) lista komponentow (obudowana informacjami ogolnymi o zleceniu) tzw. karta limitowa, specyfikacja czesci na wyrob itp. b) dokumenty RW (o wygladzie zblizonym do dokumentow w MG) 5.2.4 Kalkulacja kosztow zlecen ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ Funkcja oblicza normatywne koszty materialow i robocizny. Korzysta z danych ilosciowych w zbiorze struktur PP, cen normatywnych materialow w MG i usrednionego kosztu roboczogodziny podanego w parametrach PP. Zakres obliczen mozemy podac na 2 sposoby: - dla zlecen: podajemy 1-sze i ostatnie zlecenie, ktorego koszty chcemy przekalkulowac; obliczenia wykonywane sa tylko dla zlecen otwartych - dla produktow: w ramach jednego magazynu i grupy podajemy 1-szy i ostatni produkt, ktorego koszty chcemy przekalkulowac; dla kazdego produktu wyszukane zostana wszystkie otwarte nan zlecenia i ich koszty normatywne zostana zaktualizowane Funkcje nalezy wywolac kazdorazowo po zmianie struktury produktu lub po zmianie usrednionego kosztu roboczogodziny. 5.3 Tabele narzutow kosztow ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ Tabele narzutow kosztow wykorzystywane sa przy kalkulowaniu normatywnych kosztow zlecen. Definiujemy po dwa narzuty dla kosztow robocizny, materialow i innych kosztow oraz narzut dla calosci. Przyklad obliczania kosztow zlecenia przy uwzglednieniu narzutow: Materialy Robocizna Inne Suma 100.00 100.00 100.00 300.00 Narzut I 1.00(1%) 1.00(1%) 1.00(1%) 3.00 101.00 101.00 101.00 303.00 Narzut II 1.01(1%) 1.01(1%) 1.01(1%) 3.03 102.01 102.01 102.01 306.03 Inne narzuty 30.60(10%) Koszt calkowity 336.63 6. Wykorzystanie metody kalkulacji podzialowej kosztow przy ustalaniu ceny przychodu wyrobow wg zlecen. ~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~~ 06/2008 6.1 Opis ogolny --------------- Zatwierdzenie zlecenia produkcyjnego powoduje powstanie pary dokumentow magazynowych; dokumentu rozchodu komponentow wyrobu RW w cenach biezacych komponentow oraz dokumentu przychodu PW wyrobow. Dokumenty generowane sa odpowiednio, w magazynach przypisanych do struktury rozwiniecia materialowego wyrobu. O ile wycena RW nastepuje automatycznie wg metody prowadzenia kartotek magazynowych (np. wg FIFO), to ustalenie wartosci przychodu PW jest duzym problemem. Zwykle wymaga zlozonych kalkulacji normujacych operacje procesu technologicznego, prowadzonych poza systemem PP i wpisywania ceny przychodu wyrobow recznie, w trakcie obslugi zlecenia. W proponowanej metodzie ustalania kosztow wyrobow wystepuja dwa elementy; koszty zuzytych materialow wg RW wycenianych na biezaco w cenach rzeczywistych oraz koszty przerobu ustalane metoda podzialowa. Nalezy zauwazyc, ze metoda podzialowa kosztow bazuje na danych KGTRES, dotyczacych kosztow okresu minionego, w pojeciu ksiegowym - zamknietego. Oczywiscie nic nie stoi na przeszkodzie aby w kalkulacji podzialowej technika memorialowa wyceniac oba elementy. Obsluga zlecen PP dotyczy zas okresu biezacego. Znacznie lepsze przyblizenie wyceny przychodu PW uzyskamy, przyjmujac w cenie wyrobu biezace rzeczywiste koszty zuzytych materialow (sa przeciez na prawidlowo wycenianych RW), natomiast metoda podzialowa kosztow ustalac wartosc tylko drugiego elementu. Po pierwsze nalezy spowodowac aby wartosc materialow z dowodu rozchodu RW zostala przeniesiona automatycznie do pozycji Materialy, w tabeli PPTRES - Koszty zlecenia wg tabeli narzutow (funkcja ^F10-koszty, zlecenia). Mozliwe to jest przy uzyciu funkcji: Porownanie cen normatywnych. Operacje nalezy przeprowadzac kazdorazowo przed rozpoczeciem rejestracji zlecen. Potrzeba bierze sie z powodu roznicy w podejsciu TRAWERS przy wycenie rozchodu RW i wycenie tychze materialow w cenie proponowanej przez system dla przychodu PW. Dla tej metody, aby nie bylo roznic w wycenie materialow RW i skladnika materialy w cenie przychodu PW, rozchody komponentow nalezy prowadzic wg cen srednich. Druga sprawa to wyznaczenie kosztow przerobu. Proponuje sie aby wycena jednostki kalkulacyjnej metoda kalkulacji podzialowej kosztow, ujmowala wylacznie koszty przerobu (tzn. koszty produkcji minus materialy). System PPTRES nie prowadzi kalkulacji podzialowej kosztow samodzielnie ale posiada wszystkie pola niosace dane i funkcje pozwalajace na uzycie tej metody. Przy odpowiedniej parametryzacji systemu, koszty przerobu pojawiaja sie w tabeli Kosztow zlecenia w rubryce Robocizna. I dalej uzyte sa przez system lacznie z kosztami materialowymi przy ustaleniu ceny przychodu na PW, generowanego automatycznie z chwila zamkniecia zlecenia. Przyklad zastosowania tej metody zawiera: Instrukcja wyznaczania kosztow z zastosowaniem baz danych TRAWERS wersja 4.6w. Metoda kalkulacji podzialowej polega na tym, ze poniesione i zliczone w minionym okresie sprawozdawczym koszty produkcji dzieli sie przez wielkosc produkcji w tym samym okresie, przeliczona na jednostki kalkulacyjne. Zroznicowanie kosztow przerobu dla poszczegolnych wyrobow wg ich procesow technologicznych zabezpieczaja wspolczynniki podzialowe kosztow. W efekcie wystepuje jedna wycena wspolnej dla wszystkich wyrobow jednostki kalkulacyjnej. Metoda znajduje zastosowanie przy produkcji masowej (seryjnej), o podobnym udziale procentowym grup wyrobow i ustabilizowanej wielkosci produkcji w kolejnych okresach sprawozdawczych, przy zastosowaniu nie zmienianych procesow technologicznych, tych samych brygad i urzadzen. Asortyment wyrobow nalezy pogrupowac wg procesow technologicznych ich wytwarzania. Wspolczynniki podzialowe kosztow nalezy wyznaczac w taki sposob aby uzyte przy ich ustalaniu elementy kosztow przerobu, wystepowaly we wszystkich grupach wyrobow. Elementami wspolczynnikow podzialowych moga byc np. koszty robocizny plus koszty pracy maszyn przy wytworzeniu jednostki wyrobu danego typu (wyrazone w zlotych). Nastepnie nalezy utworzyc relacje wzajemna pomiedzy wspolczynnikami podzialowymi, dzielac kazdy z wspolczynnikow przez jedna i te sama wartosc np. najnizej wycenionego wspolczynnika. W efekcie uzyskamy niemianowana (bez jednostki miary) jednostke kalkulacyjna. Zwracamy uwage na koniecznosc prawidlowego przypisania do jednostki miary wyrobu (karty magazynowe systemu MGTRES), liczby jednostek kalkulacyjnych. Przy stosowaniu proponowanej metody wyceny PW, do rozliczen okresowych kosztow produkcji (konto 580) element kosztow zuzycie materialow jest rozliczany w kosztach biezacych (wartosc zgodna z zapisami konta 501411 okresu biezacego). Natomiast koszty przerobu (konta analityczne 501, niosace pozostale koszty produkcji okresu biezacego), w rozliczeniu generuja odchylenia od kosztu normatywnego przerobu, w odniesieniu do okresu, na bazie ktorego prowadzono wycene jednostki kalkulacyjnej. W Trawersie mozna stosowac kalkulacje podzialowa ze wskaznikami, w odniesiemu do kosztow przerobu, tj. wszystkich kosztow poza kosztami materialowymi. 6.2 Podstawowe pojecia ---------------------- jednostka kalkulacyjna Jednostka kalkulacyjna, niemianowana, stanowiaca przedmiot okresowej wyceny przy uzyciu metody podzialowej kosztow. Liczba jednostek kalkulacyjnych powiazana jest z jednostka miary fizycznej wyrobu. jednostki kalkulacyjnej koszt Wartosc ( w zlotych) kosztow (tu, kosztow przerobu), przypisana w okresie biezacym do jednej jednostki kalkulacyjnej. jednostki kalkulacyjnej wycena Okresowo wystepujacy proces ustalania kosztu jednostki. Zwykle polega na podzieleniu sumy kosztow produkcji minionego okresu sprawozdawczego przez wielkosc produkcji tego okresu, wyrazona w jednostkach kalkulacyjnych. koszty materialowe Koszty materialow uzytych do wytworzenia jednostki (fizycznej) wyrobu. koszty przerobu Pozostale koszty, poza materialowymi, uzyte do wytworzenia jednostki (fizycznej) wyrobu. wspolczynnik podzialowy kosztow Jest wielkoscia ustalajaca relacje kosztow wytworzenia pomiedzy roznymi grupami (typami) wyrobow, wg zroznicowania kosztow ich procesow technologicznych. Pozwala na ustalenie jednej umownej -->jednostki kalkulacyjnej. Dalsze definicje i przyklady obliczen: Kalkulacja kosztow w przykladach, Malgorzata Zagorna, ODN Tarnow 6.3 Kolejne kroki przy wykorzystaniu PP w kalkulacji podzialowej kosztow ------------------------------------------------------------------------ 1. Ustalanie wspolczynnikow przeliczeniowych jednostki kalkulacyjnej. Wspolczynniki przeliczeniowe zwiazane sa asortymentem, zatem zapisywane sa do karty magazynowej, zakladka: Produkcja, pole: Ilosc roboczogodzin Przyklady ustalania wspolczynnikow podane sa w wymienionym wyzej opracowaniu oraz wielu innych zrodlach dostepnych w internecie. Aby sprawdzic czy poprawnie ustalono wspolczynniki, nalezy obliczyc ilosc produkcji w okresie w jednostkach kalkulacyjnych razy wspolczynnik. Suma powinna byc rowna ilosci produkcji w tym okresie w jednostkach naturalnych. 2. Ustalenie ilosc wyrobow w jednostkach kalkulacyjnych = ilosc wyrobow w okresie od.. do.. w jednostkach naturalnych razy wspolczynniki przeliczeniowe asortymentow 3. Ustalenie kosztu wytworzenia jednostki kalkulacyjnej Koszty przerobu w okresie od.. do.. Koszt jednostki = ----------------------------------- Ilosc wyrobow w jednostkach kalkulacyjnych Koszty przerobu pobieramy z odpowiednich kont w KG a ilosc wyrobow z dokumentow MG - przychody wyrobow gotowych. Ustalony koszt wytworzenia jednostki kalkulacyjnej odnosi sie do calej produkcji, dlatego zapisujemy w parametrach firmy PP, w polu: Usredniony koszt robocizny Obliczenia kosztu jednostki kalkulacyjnej powtarza sie okresowo, np. co kwartal. Opracowal: Stanislaw Sidorowicz z firmy SID Biuro Uslug Komputerowych Stanislaw Sidorowicz - usid@wp.pl Patrz tez: Instrukcja wyznaczania kosztow wytworzenia wyrobow z zastosowaniem baz danych TRAWERS v. 4.6., stanowiaca rozwiazanie praktyczne zastosowania metody w systemie zlecen produkcyjnych PP. --- koniec ----